500 Plus obniża aktywność zawodową
Aktualności

500 plus obniża aktywność zawodową? Najnowsze dane GUS

Rodzice korzystający ze świadczenia 500+ wykazują mniejsze zainteresowanie podjęciem pracy niż opiekunowie pozbawieni tego rodzaju wsparcia. Zjawisko to dotyczy także rodzin otrzymujących świadczenia na jedyne dziecko. Wśród rodziców, którzy nie spełniają kryterium dochodowego aktywnych zawodowo jest 89%, z kolei w grupie pobierającej świadczenie tylko 69,7%. Co powoduje tak niski wynik?

500 plus obniża aktywność zawodową

Po blisko dwóch latach działania programu Rodzina 500+ wiemy, jaki skutek przyniósł on dla polskiego społeczeństwa. Z analiz GUS wynika, że z jednej strony program likwiduje ubóstwo, zmniejsza ilość beneficjentów pomocy socjalnej i wpływa na poprawę przyrostu naturalnego, z drugiej jednak przyczynia się do obniżenia aktywności zawodowej rodziców. Dotyczy to głównie młodych kobiet w przedziale wiekowym 25-34. Zjawisko może zaskakiwać, biorąc pod uwagę poprawę sytuacji na rynku i pracy i wzrost ogólnego współczynnika aktywności zawodowej. Czy na decyzję o pozostaniu w domu wpływa właśnie 500+?

 

Nieopłacalność pracy

Istnieje szereg okoliczności, które mogą wpływać na zmniejszenie współczynnika aktywności zawodowej młodych matek z jednym dzieckiem. Jednym z nich jest poprawa sytuacji bytowej rodziny, wynikająca z podwyżki wynagrodzenia partnera. Trzeba pamiętać, że statystyczna osoba bierna zawodowo to słabo wykształcona kobieta z dużego miasta. Wysokość pensji, na którą może liczyć, pomniejszona o koszt opieki nad dzieckiem i podjęcia zatrudnienia (np. dojazd do pracy czy koszty reprezentacyjnej garderoby), nieznacznie przewyższa kwotę świadczenia, jakie otrzyma zostając w domu. O wpływie polepszenia sytuacji na rynku pracy w kontekście 500 plus pisaliśmy tu.

Za niski próg?

Rozważając mechanizm rezygnacji z pracy trudno twierdzić, by dominującym powodem było zadowolenie z kwoty 500 zł/mies. na utrzymanie. Czy zatem najlepszym rozwiązaniem w tej sytuacji jest podwyższenie progu dochodowego? To kwestia dyskusyjna. Istnieje bowiem ryzyko, że takie zmiany w rządowym programie spowodują przejście części kobiet do szarej strefy. Lepszym wyjściem byłoby podjęcie działań na rzecz zwiększenia kwalifikacji nieaktywnych zawodowo kobiet, tak by mogły liczyć na lepsze wynagrodzenie. Oprócz tego istotny jest również rozwój sieci publicznych żłobków i przedszkoli.

Kosiniakowe zaniża

Inną okolicznością, która powoduje obniżenie współczynnika zawodowego beneficjentów 500+ jest nowe świadczenie rodzicielskie (kosiniakowe), które od stycznia 2017 przysługuje wszystkim nieubezpieczonym matkom w wysokości 1000 zł miesięcznie. Do tego grona wchodzą m. in. studentki i bezrobotne po urodzeniu dziecka. Jest to jednak grupa, która szybko może wrócić do aktywności zawodowej i jako taka nie stanowi problemu strukturalnego.

Nie tylko rodzice

Warto pamiętać, że w gronie osób biernych zawodowo, oprócz rodziców (głównie matek) pełniących obowiązki rodzinne i domowe (14,3%), znajdują się także emeryci (51,6%), osoby uczące się (16,8%) czy chorzy i niepełnosprawni (12,7%). Tak więc w poprawie ogólnego współczynnika aktywności zawodowej wiele zależy od aktywizacji pozostałych grup, a zwłaszcza dojrzałych kobiet 50+, które posiadają największą reprezentację w tej grupie.

Zagrożenie dla emerytur

Przeciwnicy 500+ biją na alarm wieszcząc rychły krach ZUS-u. Wydaje się jednak, że obawy te są przesadzone. Od 2008 r. wskaźnik aktywności zawodowej Polaków sukcesywnie, choć wolno, rośnie (obecnie wynosi 56,7%). Aktualnie na 1000 osób pracujących przypada 852 osób niepracujących, czyli o 35 osób mniej niż w analogicznym okresie rok wcześniej. Wydaje się więc, że bieżąca sytuacja nie daje podstaw ku takim sądom.

Strata odłożona w czasie

Istnieje jednak inne zagrożenie. Eksperci ostrzegają, że pozostawanie poza rynkiem pracy na dłuższą metę może mieć negatywne skutki dla kondycji finansowej rodzin. Niepracujące matki nie generują przychodu i nie odprowadzają składek do ZUS. Ryzykują więc, że przyszłe emerytury nie zapewnią im godnych środków do życia. Istnieje zatem obawa, że w perspektywie długofalowej 500+ zamiast polepszyć, pogorszy byt polskich rodzin.

Jeżeli jesteś mamą, która chce być aktywna zawodowo, przeczytaj: Biznes na macierzyńskim – 5 pomysłów

 

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *